De leden van de commissies Vervoer (TRAN) en Veiligheid en Defensie (SEDE) roepen dringend op om de verplaatsing van troepen en militair materieel binnen de EU te vergemakkelijken door interne grenzen weg te nemen en infrastructuur te versterken.
Europees Parlementslid Wouter Beke, lid van de Commissie Defensie en hoofdonderhandelaar voor de EVP voor dit dossier, steunt deze aanpak.
Eerder reageerde hij positief op het Military Mobility Package van de Commissie:
“Militaire mobiliteit krijgt eindelijk de aandacht die het verdient. Logistiek is de basis van alles wat we doen, zowel in ons dagelijks leven als in onze defensie. Als we onze strijdkrachten en hun materieel door heel Europa willen kunnen verplaatsen, hebben we echte investeringen in infrastructuur langs de prioritaire corridors nodig, én echte regelgevende samenwerking om de bureaucratie terug te dringen.”
De ontwerpresolutie, maandag aangenomen in de commissies Vervoer en Defensie, benadrukt dat het noodzakelijk is om de snelle grensoverschrijdende verplaatsing van troepen, materieel en middelen in heel Europa te vergemakkelijken. Alleen zo kan Europa zich voorbereiden op mogelijke Russische agressie. Dit is volgens de Europarlementsleden essentieel voor de gemeenschappelijke Europese veiligheid en defensie, en bijzonder belangrijk voor de oostelijke flank, vooral de Baltische staten en Polen.
De leden erkennen dat er vooruitgang is geboekt op het vlak van militaire mobiliteit, maar dat er nog aanzienlijke administratieve, financiële en infrastructurele belemmeringen bestaan. Daardoor kan het soms meer dan een maand duren om militair materieel door de EU te verplaatsen.
Naar een “militaire Schengenzone”
De Europarlementsleden roepen de EU-lidstaten en de Europese Commissie op om de investeringen in transportinfrastructuur op te voeren, vooral langs de vier EU-corridors voor militaire mobiliteit, meer digitale oplossingen toe te passen en de procedures voor grensoverschrijdende verplaatsingsvergunningen te versnellen.
De commissies pleiten voor de invoering van een “militaire Schengenzone”, ondersteund door een taskforce voor militaire mobiliteit en een Europese coördinator die verschillende initiatieven stroomlijnt. Ze vragen een stappenplan van de Commissie en stellen een EU-breed digitaal loket voor de afgifte van grensoverschrijdende vergunningen voor militair materieel voor.
Voldoende financiering
De Europarlementsleden verwelkomen het voorstel van de Commissie om in de volgende meerjarenbegroting het budget voor militaire mobiliteit te verhogen tot meer dan 17 miljard euro. Ze vragen de lidstaten om dit niet opnieuw weg te snijden, zoals gebeurde bij de begroting 2021-2027, toen het voorgestelde budget met 75 procent werd verlaagd.
Volgens de commissies zijn minstens 100 miljard euro nodig om 500 infrastructuurhotspots, zoals bruggen en tunnels, te moderniseren en de vier corridors volledig operationeel te maken. Ze vragen ook om eenvoudiger procedures voor de financiering van dual-use projecten.
Eerder wees Wouter Beke in dit verband op het belang voor België:
“Onze havens en luchthavens zijn niet alleen de logistieke draaischijf van Europa, maar spelen ook een cruciale militaire rol. De haven van Antwerpen is een van de belangrijkste toegangspoorten voor NAVO-troepen en moet klaar zijn voor grootschalige, complexe operaties.”
EU-NAVO-samenwerking
Militaire mobiliteit vormt een prioriteit voor de samenwerking tussen EU en NAVO. De aangenomen tekst benadrukt dat de verplaatsing van geallieerde troepen in tijden van vrede, crisis of oorlog verzekerd moet worden. De Europarlementsleden pleiten voor gezamenlijke oefeningen en stresstests om obstakels te identificeren en weg te nemen. Ze willen dat de EU het NAVO-voorbeeld volgt, zodat snelle reactietroepen in vredestijd binnen drie dagen interne EU-grenzen kunnen overschrijden, en binnen 24 uur in crisistijd.
Vervolgstappen
De ontwerpresolutie werd aangenomen met 56 stemmen voor, 11 tegen en 2 onthoudingen. Ze gaat nu naar de plenaire vergadering, mogelijk tijdens de decemberzitting.
Achtergrond
Op 19 november presenteerde de Europese Commissie haar pakket militaire mobiliteit, dat tot doel heeft de verplaatsing van troepen, materieel en militaire middelen in Europa te vergemakkelijken.